شما در حال مشاهده نسخه آرشیو می باشید.

مقدمه

<
>

را از گونۀ نخست می‌داند و معتقد است که این حکم در همه حال مطلق نیست.

قاعدۀ «المؤمنون عند شروطهم» را از گونۀ دوم می‌شمارد و بر آن است که با این دسته از قواعد می‌توان در شیوه‌های طلاق و شروط طلاق تحول به وجود آورد.

برای گونۀ سوم نیز ملی کردن را مثال می‌آورد و می‌گوید این مسئله شاید در شریعت اسلامی یك اصل محسوب نشود، ولی در هنگامی که منافع امت در معرض خطر است، این حکم جاری است.

پس از پایان سخنان امام، استادان به نقد و بیان دیدگاه‌های خود، و دانشجویان نیز به پرسش‌های خود پرداختند. این نقد و نظرها حجم عمدۀ این کنفرانس و این کتاب را به خود اختصاص داده است. نقدهایی که علما و اساتید حاضر در جلسه بر امام داشتند، بیش از آنکه ناظر به اصول و رئوس مطالب امام باشد، ناظر به مصادیق و احکام فقهی مطرح شده است.

مواردی که در این جلسه نقد شده شامل این موارد است: تقسیم اعمال به کار و عبادت، حکم چند همسری از نظر امام (که بیشترین مناقشه را برانگیخته است)، شروط ضمن عقد ازدواج و برخی از شروطی که امام جایز دانستند، تعریف فقر و فقیر، استفاده از واژه تکریس (و توصیه به پرهیز از استفاده از آن، زیرا که ریشۀ غیر عربی دارد)، مزد کار، بیع غرری، رابطۀ میان شرط و جواب، نحوۀ توزیع زکات، مصادیق ربا، طلاق.

مهم‌ترین نقد به مبانی و اصولِ جستار امام، نقدی است که دکتر احمد الشرباصی ـ از علماء معروف الازهر ـ در خصوص دیدگاه امام دربارۀ ایمان به غیب مطرح کرد. دکتر الشرباصی معتقد است که عامل نیت و غیب‌باوری را در اعتقادات و اخلاق می‌توان در نظر داشت، اما در

17