شما در حال مشاهده نسخه آرشیو می باشید.

جایگاه دین در جنبش‌های رهایی بخش

<
>

کردند، که رهبران انقلاب الجزایر، از جمله بن‌بلا و بومدین و ابن‌فرحات و ابن‌عباس و دیگران، از آن مدارس فارغ‌التحصیل شدند؛ کسانی که ـ آن‌طور که من احساس کردم ـ در برابر بشیر ابراهیمی مثل شاگرد در برابر استاد بودند. به اذعان تحلیل‌گران و اتفاق‌نظر همۀ کسانی که از الجزایر و مناطق قبیله‌ای دیدن می‌کنند، نیرویی که باعث انقلاب الجزایر شد، نیروی اسلام بود. ابن‌بادیس قهرمانان مغرب و تونس و لیبی را نیز تربیت کرده است. همان‌طور که گفتیم، او شاگرد سید جمال‌الدین است و خود در کتاب‌هایش این مطلب را تأکید کرده و از تأثیرپذیری عمیق خود از این رهبر بزرگ اسلامی سخن می‌گوید.

(183)از کشور مغرب، علّال الفاسی، رهبر حزب استقلال، را می‌توان نام برد که به کمک همراهانش، از جمله عوده‌بن‌یوسف که نام پادشاه محمد پنجم است، حرکت استقلال‌طلبی بر ضد فرانسه را رهبری کرد.

انقلاب‌های آزادی‌خواهی که پی‌درپی در عراق اتفاق افتاد و تعداد آن‌ها به سه انقلاب رسید، همه به رهبری علما و مراجع بزرگ دینی بوده است، علمایی مانند شیخ محمدتقی شیرازی و سید محمدسعید حبوبی و جز آنان. فرزند سید محمدکاظم یزدی در جهاد شرکت کرد و به شهادت رسید. از جملۀ رهبران می‌توان به شیخ محمدکاظم، ملقب به آخوند خراسانی، اشاره کرد که استاد همۀ علما در قرن اخیر به شمار می‌رود. او بود که به مبارزه با استبداد در ایران برخاست و نظام دیکتاتوری را به لرزه درآورد. این قیام انقلاب مشروطه نام گرفت، نیز می‌توان از سید محمد صدر و دوستانش نام برد.

(184)در لبنان نیز سید عبدالحسین شرف‌الدین را نام می‌بریم. او به مبارزه با استعمار فرانسه پرداخت و در این راه سختی‌های بسیاری متحمل شد. بسیاری از دست‌نوشته‌های نفیس او سوزانده شد. او خود در مقدمۀ برخی

120